Ból, przeciążenie czy uraz kolana nie zawsze wymagają takiego samego rodzaju wsparcia. Faktem jest, że opaska może sprawdzić się przy lekkich dolegliwościach. Natomiast po poważniejszym urazie potrzebna bywa orteza, która zapewnia większą kontrolę ruchu.
Opaska na kolano – kiedy może wystarczyć?
Opaska kompresyjna jest elastyczna i nie ogranicza znacząco ruchomości stawu. Jej działanie polega przede wszystkim na delikatnym ucisku oraz dostarczaniu bodźców czuciowych, które mogą zwiększać świadomość ustawienia kolana podczas ruchu.
Opaska może być przydatna przy:
- lekkich przeciążeniach podczas aktywności,
- niewielkim dyskomforcie kolana,
- uczuciu obrzęku,
- potrzebie dodatkowego komfortu podczas ćwiczeń.
Nie należy jednak traktować jej jako zabezpieczenia przed każdym urazem. Jeśli kolano jest niestabilne, boli po urazie albo występuje wyraźny obrzęk, sama opaska może być niewystarczająca.
Stabilizator na kolano daje większą kontrolę niż opaska
Stabilizator, czyli odpowiednio dobrana orteza, może zawierać szyny boczne, zawiasy lub inne elementy ograniczające określone ruchy. Dzięki temu zapewnia większą mechaniczną stabilizację niż zwykła opaska.
Takie rozwiązanie może być stosowane po niektórych urazach więzadeł, operacjach, przy niestabilności stawu czy w sytuacjach, gdy lekarz zaleci kontrolowanie zakresu ruchu.
Nie każda orteza jest jednak bardzo sztywna. Jej konstrukcję dobiera się do konkretnego problemu oraz etapu leczenia.
Zobacz też, jakie ćwiczenia na rehabilitację kolana rekomendują fizjoterapeuci.
Po urazie nie wybierajmy ortezy na własną rękę
Po skręceniu lub innym urazie kolana ważne jest najpierw ustalenie, co dokładnie zostało uszkodzone. Przy poważniejszych urazach więzadeł lub po operacji lekarz albo fizjoterapeuta może zalecić określony rodzaj ortezy, czas jej stosowania oraz zakres ruchu.
W niektórych modelach można ustawić ograniczniki zgięcia i wyprostu. Pozwala to stopniowo zwiększać ruchomość kolana zgodnie z planem rehabilitacji.
Szczególnej uwagi wymagają poniższe objawy:
- znaczny obrzęk,
- uczucie uciekania lub niestabilności kolana,
- blokowanie stawu,
- silny ból po urazie,
- trudność w obciążaniu kończyny.
W takich sytuacjach lepiej rozpocząć od diagnostyki niż samodzielnie decydować, czy ma to być opaska, czy stabilizator na kolano.
Jak dobrać odpowiednie wsparcie?
Rozmiar ortezy powinien być zgodny z tabelą konkretnego producenta. W zależności od modelu potrzebne mogą być pomiary obwodu uda, kolana i łydki.
Równie ważny jest właściwy typ konstrukcji.
Przy wyborze warto uwzględnić:
- rodzaj i przyczynę dolegliwości,
- stopień wymaganej stabilizacji,
- zakres ruchu, który powinien pozostać zachowany,
- aktywność fizyczną,
- komfort noszenia i dopasowanie do nogi.
Zbyt luźna orteza może się przesuwać i nie zapewniać odpowiedniego wsparcia. Zbyt ciasna może powodować ucisk, drętwienie lub podrażnienie skóry.
A tutaj możesz sprawdzić rodzaje ortez i ich zastosowanie.
Stabilizator nie zastępuje rehabilitacji
Orteza może chronić staw lub ułatwiać bezpieczne poruszanie się w określonym okresie leczenia, ale nie odbudowuje sama siły mięśni i nie przywraca prawidłowego wzorca ruchu.
Po urazach ważną częścią powrotu do sprawności jest odpowiednio zaplanowana rehabilitacja. Stabilizator powinien być traktowany jako element całego postępowania, a nie jego zamiennik.
Jeżeli podczas noszenia pojawia się nasilający się ból, drętwienie, mrowienie, sinienie lub wyraźny ucisk, należy sprawdzić dopasowanie i w razie potrzeby skonsultować je ze specjalistą.
