Drzemka może być przyjemnym sposobem na chwilę odpoczynku i odzyskanie energii. U osób starszych warto jednak zwrócić uwagę nie tylko na to, jak długo śpią w ciągu dnia, ale także jak często i o jakiej porze robią sobie przerwę na sen.
Długie drzemki a zdrowie seniorów
Podczas konferencji SLEEP 2025 przedstawiono wyniki badania obejmującego ponad 86 tys. osób, których średni wiek wynosił około 63 lata. Uczestników obserwowano przez osiem lat, analizując ich zwyczaje związane z drzemkami.
Naukowcy zauważyli związek między częstymi, długimi i nieregularnymi drzemkami a wyższym ryzykiem zgonu. Szczególnie widoczny był on w przypadku dłuższego snu w ciągu dnia, również w godzinach od 11 do 15.
To ważna obserwacja, ale nie oznacza, że drzemanie samo w sobie skraca życie. Badanie miało charakter obserwacyjny, dlatego nie pozwala stwierdzić, że to właśnie drzemki były przyczyną gorszego stanu zdrowia.
A tu dowiesz się, jak powinna wyglądać dieta przy nadciśnieniu u seniora.
Drzemka seniora może być sygnałem ostrzegawczym
Dłuższa potrzeba snu w ciągu dnia może czasami wynikać po prostu z niewyspania. Może jednak również towarzyszyć problemom zdrowotnym, zaburzeniom snu lub obniżonej jakości nocnego odpoczynku.
Dlatego ważniejsza od pojedynczej drzemki jest zmiana dotychczasowych nawyków. Jeśli osoba, która wcześniej nie potrzebowała odpoczynku w ciągu dnia, nagle zaczyna regularnie zasypiać na dłuższy czas, warto zwrócić uwagę na przyczynę.
Szczególnie istotne mogą być:
- przewlekła senność w ciągu dnia,
- częste budzenie się w nocy,
- trudności z zasypianiem,
- chrapanie i przerwy w oddychaniu podczas snu,
- wyraźne pogorszenie energii i samopoczucia.
W takich sytuacjach warto porozmawiać z lekarzem, zwłaszcza jeśli problem utrzymuje się przez dłuższy czas.
Ile powinna trwać zdrowa drzemka seniora?
Krótka drzemka może poprawiać czujność, koncentrację i samopoczucie. Eksperci zajmujący się snem często wskazują na około 20–30 minut jako praktyczny czas krótkiego odpoczynku dla zdrowych dorosłych.
Znaczenie ma również pora. Drzemka we wczesnych godzinach popołudniowych zwykle mniej zaburza rytm snu niż sen odbywający się późnym popołudniem lub wieczorem.
Dłuższe spanie w dzień może natomiast sprawić, że po przebudzeniu pojawi się tzw. bezwładność snu. Jest to uczucie otępienia, senności i trudności z szybkim powrotem do normalnej aktywności.
Zobacz też, jak ułatwić codzienne czynności w życiu seniora.
Nie trzeba rezygnować z drzemki
Senior nie musi unikać drzemek tylko dlatego, że pojawiły się doniesienia o ich związku ze stanem zdrowia. Krótki odpoczynek w ciągu dnia może być częścią prawidłowego rytmu dnia.
Najważniejsze jest obserwowanie własnego organizmu. Jeżeli krótka drzemka pomaga odzyskać energię i nie utrudnia zasypiania wieczorem, nie musi być powodem do niepokoju.
Inaczej jest wtedy, gdy potrzeba długiego snu w dzień pojawia się nagle albo systematycznie się nasila. W takim przypadku drzemka może być nie tyle problemem, ile sygnałem, że warto poszukać jej przyczyny.
