Połączenie nanocząstek srebra z ekstraktami z herbaty może być nową bronią przeciwko drobnoustrojom, które przestają reagować na działanie antybiotyków. Badania polskich naukowców wykazały, że takie nanomateriały skutecznie ograniczały liczbę niebezpiecznych bakterii i drożdżaków, w tym patogenów należących do grupy ESKAPE.

Narastająca oporność bakterii na antybiotyki jest jednym z poważniejszych wyzwań współczesnej medycyny. Szczególnie problematyczne są drobnoustroje, które mogą powodować ciężkie zakażenia, a jednocześnie pozostają niewrażliwe na wiele dostępnych leków. Dlatego naukowcy poszukują metod, które mogłyby uzupełnić, a w przyszłości zastąpić klasyczne leczenie przeciwbakteryjne w niektórych zastosowaniach.

Jednym z takich kierunków są nanocząstki srebra. Wiadomo, że srebro może wykazywać działanie zarówno przeciwbakteryjne, jak i przeciwgrzybicze. Badacze z Instytutu Chemii Fizycznej Polskiej Akademii Nauk postanowili sprawdzić, czy jego właściwości można dodatkowo zwiększyć dzięki wykorzystaniu ekstraktów z herbaty.

Herbata pomaga przygotować nanocząstki

Zespół badaczy wykorzystał trzy rodzaje herbaty: czarną, zieloną oraz Pu-erh. Zawarte w nich związki, przede wszystkim polifenole, uczestniczyły w procesie powstawania nanocząstek srebra i pomagały stabilizować powstałe struktury.

Naukowcy najpierw sprawdzili działanie otrzymanych materiałów na bakteriach o różnej budowie ściany komórkowej. Następnie przetestowali je przeciwko szczególnie groźnym patogenom należącym do grupy ESKAPE. W jej skład wchodzą m.in. Staphylococcus aureus, Klebsiella pneumoniae, Acinetobacter baumannii, Pseudomonas aeruginosa oraz bakterie z rodzajów Enterococcus i Enterobacter.

W badaniach nanocząstki wykazywały działanie również wobec drożdżaków Candida auris i Cryptococcus neoformans, które mogą powodować poważne zakażenia, szczególnie u osób z osłabioną odpornością.

A jeśli chcesz wiedzieć, jakich produktów nie należy popijać herbatą, kliknij tutaj.

Nawet 90 proc. mniej drobnoustrojów

Skuteczność poszczególnych nanomateriałów różniła się w zależności od wykorzystanego ekstraktu. W optymalnych warunkach po trzech godzinach liczba niektórych badanych bakterii zmniejszała się znacząco. W przypadku Staphylococcus aureus odnotowano spadek sięgający 55 proc., natomiast dla Enterobacter cloacae – około 90 proc.

Podobny efekt obserwowano w przypadku grzybów. Liczebność Candida auris zmniejszyła się o około 80 proc., a Cryptococcus neoformans – o około 90 proc.

Nie oznacza to jednak, że nanocząstki całkowicie eliminowały wszystkie drobnoustroje. Wyniki pokazują natomiast ich potencjał jako materiału, który w przyszłości może znaleźć zastosowanie w walce z trudnymi do leczenia zakażeniami.

Liczy się nie tylko wielkość

Otrzymane nanocząstki różniły się między sobą wielkością i kształtem. Ich rozmiary wynosiły od około 34 do 65 nanometrów. Co ciekawe, badanie nie potwierdziło prostego założenia, że im mniejsza nanocząstka, tym silniejsze działanie przeciwdrobnoustrojowe.

Jest to ważna obserwacja, ponieważ właściwości nanomateriałów zależą od wielu czynników, a nie tylko od ich rozmiaru. Znaczenie może mieć m.in. ich powierzchnia, kształt oraz skład chemiczny.

Może Cię również zainteresuje artykuł https://jestesmy.pl/czy-antybiotyk-jest-dobry-na-bol-gardla/.

Mniejsza ilość srebra, większa skuteczność

Jednym z najbardziej interesujących rezultatów badań było stwierdzenie, że dodatek ekstraktów z herbaty pozwalał uzyskać silniejsze działanie przeciwdrobnoustrojowe przy jednoczesnym ograniczeniu ilości wykorzystywanego srebra.

W niektórych eksperymentach hybrydowe nanocząstki wykazywały większą aktywność niż testowane w tych samych warunkach antybiotyki – ampicylina i piperacylina. Należy jednak podkreślić, że były to badania laboratoryjne, a nie dowód skuteczności nowej terapii u pacjentów.

To istotne zastrzeżenie. Zanim takie rozwiązania mogłyby trafić do praktyki klinicznej, konieczne byłyby kolejne badania dotyczące m.in. bezpieczeństwa, toksyczności, odpowiedniego dawkowania oraz skuteczności w organizmie człowieka.

Badania polskich naukowców pokazują jednak interesujący kierunek rozwoju nowych metod wymierzonych w bakterie lekooporne. Połączenie właściwości nanocząstek srebra i naturalnych składników roślinnych może w przyszłości pomóc stworzyć nowe materiały przeciwdrobnoustrojowe, szczególnie potrzebne w czasach narastającej antybiotykooporności.